Home arrow บทความทั่วไป arrow เศรษฐกิจคืออะไร
Home    Contacts



เศรษฐกิจคืออะไร PDF พิมพ์

การกระทำที่ดีที่สุด ผลออกมาก็ดีที่สุด

ท่านสาธุชน ผู้มีความสนใจในธรรมทั้งหลาย การบรรยายประจำวันเสาร์ แห่งภาควิสาขบูชาเป็นครั้งที่แปดในวันนี้ อาตมาก็ยังคงกล่าวเรื่องไปตามเดิม สำหรับในวันนี้มีหัวข้อว่า เศรษฐกิจคืออะไร ทั้งหมดนี้จะกล่าวไปในทัศนะของพุทธบริษัท ดังนั้นท่านจึงไม่ต้องเหมือนกับเขาที่กล่าวกัน ในการบรรยายทุกครั้งที่แล้วมา ที่กล่าวถึงว่า การศึกษาคืออะไรการทำงานคืออะไร การคบหาสมาคมคืออะไร ศาสนาคืออะไร การทำบุญทำทานคืออะไร จิตใจคืออะไร ทรัพย์สมบัติคืออะไร เหล่านี้เป็นการกล่าวในทัศนะของพุทธบริษัท มันจึงเป็นการกล่าวที่แปลกออกไป จนในครั้งที่แล้วกล่าวว่าทรัพย์สมบัติคืออะไร เป็นการกล่าวว่าเราไม่ได้มีทรัพย์สมบัติที่แท้จริง ตรงตามความหมายของคำนี้ คือไม่ได้เป็นสิ่งที่นำมาซึ่งความปลื้มใจ ภาคภูมิใจ แต่เรามีลักษณะของผู้ที่มีนั้นเหมือนเปรต ที่ทูนภูเขาอยู่ตลอดเวลา และได้ตายไปเป็นโสมเฝ้าทรัพย์ ดังนั้นเราต้องดูเสียใหม่ ให้รู้จักว่าทรัพย์สมบัติคืออะไร แล้วก็มีมันให้ตรงความหมายที่แท้จริง ซึ่งมีความสำคัญอยู่ที่ว่ามันต้องทำความปลื้มใจ เย็นอกเย็นใจ ไม่ใช่ทำความร้อนใจ เดี๋ยวนี้เรามีทรัพย์สมบัติที่ทำความร้อนใจ กระวนกระวาย มันไม่ใช่ทรัพย์สมบัติ มันเป็นสิ่งเผาลนชนิดหนึ่ง ขอจงดูความจริงเถิด ไม่ต้องคาดคะเน ก่อนได้ทรัพย์สมบัติมา ก็กระวนกระวายใจ ครั้นได้มา ก็ไม่หยุดกระวนกระวายใจ อยู่ด้วยความรัก หึงหวง วิตก นานาประการ อย่างที่พ่อบ้าน แม่บ้าน เป็นโรคเส้นประสาทกันโดยมาก โดยทรัพย์สมบัตินั้น แล้วอย่างนี้จะเรียกว่าทรัพย์สมบัติได้อย่างไร คือมันเป็นสิ่งที่ทรมานใจ เหมือนกับตกนรกทั้งเป็น ไม่ได้สร้างความเยือเย็นเลยสักนิดเดียว ดังนั้นเราต้องดูทรัพย์สมบัติกันเสียใหม่ในทัศนะของพุทธบริษัท มองในฐานะที่เป็นพุทธบริษัท ดังที่ได้กล่าวมาแล้วการบรรยายทั้งเจ็ดครั้งที่แล้วมา

 

3251



วันนี้จะกล่าวถึงเศรษฐกิจ บางคนอาจจะคิดว่าอาตมาลากจูงไปในทางการเมือง คือพุทธในทางการเมืองแล้ว เป็นการอุตริ แหวกแนว หรือตั้งตัวเป็นพวกเชี่ยวชาญการเมือง ทางเศรษฐกิจเป็นต้น 2 มันไม่ได้เป็นอย่างนั้น มันมีปัญหาที่ทำให้เอาเรื่องนี้มาพูด มันมีความเกี่ยวเนื่องกันระหว่างคำว่าเศรษฐกิจ กับพุทธบริษัท ว่ามันเป็นปัญหาหนักอก ที่เรามีความคิดเห็นว่าสิ่งเลวร้ายในปัจจุบัน มันมาจากปัญหาทางศีลธรรม แต่ทุกคนไม่มองอย่างนั้น เขามองที่ว่ามันเกิดจากปัญหาทางเศรษฐกิจ แม้แต่อาชญากรเลวร้าย ฆ่าข่มขืน เขายังว่ามีมูลมาจากปัญหาทางเศรษฐกิจ ไม่ยอมให้เป็นปัญหาทางศีลธรรม อาตมาบอกให้แก้ปัญหาด้วยศีลธรรม เขาก็โฮว่า ไปไหนมาสามวาสองศอก อาตมาก็เลยกลายเป็นคนบ้าบอไป ไม่พูดเรื่องที่ตรงกับเรื่องราว ไปพูดเสียเป็นอย่างอื่น ทีนี้อาตมาก็มองเห็นไม่ได้ว่า มันเป็นปัญหาทางเศรษฐกิจ แต่มันเป็นปัญหาทางศีลธรรม ขอให้ปรับปรุงแก้ไขทางศีลธรรม แต่ก็ไม่มีใครเห็นด้วย ไม่มีใครยอมรับความเลวร้ายอย่างนี้ว่าเป็นปัญหาศีลธรรม อาตมาคนเดียวสู้เขาไม่ได้ ก็คิดยักย้ายหาวิธีใหม่ว่ามันเป็นปัญหาทางเศรษฐกิจก็เอา ขอให้ดูกันเสียใหม่ว่า เศรษฐกิจนั้นเป็นอย่างไร อาตมาก็ยอมรับว่าเราต้องแก้ปัญหาด้วยเศรษฐกิจ แต่ต้องเป็นวิธีทางที่ตรงกับความหมายของเศรษฐกิจ

เดี๋ยวนี้คำว่าเศรษฐกิจ มีความหมายที่คดโกง และอันตราย คำว่า เศรษฐะ ภาษาอินเดียแปลว่า ดีที่สุด ถ้าเป็นวิชาคือ เศรษฐศาสตร์ คือวิชาที่ดีที่สุด ถ้ามันดีที่สุด ทำไมถึงสร้างปัญหาทั้งบ้านทั้งเมือง ดังที่คนทั้งหลายยอมรับไปหมดแล้วว่าเป็นปัญหาทางเศรษฐกิจ แม้จะพูดอย่างน่าสงสารว่าปัญหาเศรษฐกิจ เกิดขึ้นในครอบครัว เขากลุ้มใจ เขาก็ไปสูบบุหรี่ กินเหล้าแก้กลุ้ม เขาว่าอย่างนี้ เศรษฐกิจชนิดนี้มันไม่ตรงความหมายที่ว่า ที่ดีที่สุด พูดอีกทีหนึ่งเศรษฐกิจโดยที่พูดอยู่ทั่วไป เป็นการค้าหากำไร ให้ดูว่าเศรษฐกิจ กับการค้า หรือพาณิชกรรม มันไม่ใช่เรื่องเดียวกัน พาณิชกรรมมันเป็นเรื่องหากำไรตรงๆ ตามแบของคนที่ต้องการกำไรเป็นสรณะ แต่ เศรษฐกิจไม่ได้ต้องการอย่างนั้น มันควรจะได้ความสงบสุขด้วย ถึงจะสมกับความหมาย การค้าอาจจะเกี่ยวข้องกับเรื่องเศรษฐกิจ บางคนมองแคบๆว่า เศรษฐกิจ คือการผลิต อาตมาขอมายกใหม่ว่า เศรษฐกิจ คือการกระทำที่ดีที่สุด ผลออกมาก็ดีที่สุด ทำให้มนุษย์มีสันติภาพได้ ไม่มีอันตราย และยังแก้ปัญหาได้ด้วย ไม่ใช่แค่เป็นเครื่องค้ากำไร เอาเปรียบ ทำร้ายผู้อื่น นั่นแหละเลวร้ายที่สุด มันไม่ใช่เรื่องดีที่สุด เศรษฐกิจคือการทำอะไรให้ดีที่สุด ทำยังไง คือการทำของไม่มีค่าให้มีค่า ธรรมชาติให้อะไรมาสามัญ เราทำให้มีประโยชน์ที่สุด ที่แท้จริง ทั้งตนเองและผู้อื่น นี่คือภาษาทางโลก

ถ้าจะกล่าวในภาษาธรรม เรื่องทางธรรมแล้ว คือทำสิ่งที่เลวร้าย ให้ดีที่สุดเรื่อยไป นั่นคือ เศรษฐกิจ ได้กระทำชีวิตนี้ไปถึงนิพพาน ชีวิตเป็นแค่ซากเน่าเหม็น ไม่มีราคาค่างวดอะไร กระดูกก็ขายไม่ได้เหมือนกระดูกสัตว์ ร่างกายเน่าหนอนนี้ จะทำให้มีประโยชน์ได้อย่างไร ในทางธรรมว่าร่างกายนี้ตั้งอยู่เหมือนยานพาหนะสำหรับขี่ไปนิพพาน ตามรูปภาพปริศนาธรรมหนี่งว่า มีบุคคลหนึ่งเขาเห็นโจรไล่มาข้างหลัง มาจนมุมที่ริมตลิ่งแห่งหนึ่ง เผอิญเจอศพพอง อืดอยู่ในน้ำตรงหน้าเขา เขาก็กระโจนขี่ศพนั้น ใช้มือเท้าดันน้ำ ให้ศพออกจากฝั่ง ไปสู่ฝั่งโน้น พ้นจากอำนาจของโจรได้ ภาพนี้เปรียบเทียบว่า ศพที่เน่านี้ ใช้เป็นเครื่องมือช่วยในทางรอดได้ อย่าใช้ร่างกายนี้เพื่อกิเลส มัวเมา หลง อย่างนี้เลย ให้ใช้ประโยชน์ที่สุดแห่งการศึกษาและปฏิบัติทางกาย วาจา ทางจิต ให้ประสบผลการบรรลุมรรคผลนิพพาน การทำกายเน่าให้เป็นพาหนะไปนิพพานนั้นเรียกว่า เป็นการกระทำที่ดีที่สุด นี่คือภาษาทางธรรม

 

3252



อย่างอุจจาระเขามาทำเป็นของมีราคาแล้ว จะเป็นหยูกยาก็ดี ปุ๋ยก็ดี ถ้าไม่รู้จักทำ มันก็จะเป็นของไม่มีราคาอะไร ดังนั้นให้มองดูทุกอย่างว่ามันมีอะไรในโลกนี้ที่ยังไม่ถูกกระทำให้เป็นสิ่งที่ดีที่สุดขึ้นมา และยังร้ายไปกว่านั้นคือคำว่าดีที่สุด มันมีความหมายไม่ตรงกัน เอาสิ่งที่อันตรายที่สุดเป็นสิ่งที่ดีที่สุดไปเสีย ที่เรามีความรู้ประดิษฐ์นั่นนี่ขึ้นมาให้ดีที่สุด มาเพื่อทำลายมนุษย์ให้มีความยุ่งยาก หลายประการ ทำนั่นนี่ขึ้นมา ขายก็แพง แล้วมันดีที่สุดตรงไหน มันไม่ได้สร้างความสงบสุข แต่มันกลับทำลาย และส่งเสริมกิเลส คนเขาซื้อเครื่องบันทึก วิทยุมา เพื่อบันทึกเพลง สนองกิเลสของเขาทั้งนั้น ใช้คำว่าทั้งนั้น เพราะว่าส่วนมากมันเป็นอย่างนั้น มีส่วนน้อยใช้เครื่องมือเหล่านั้นทำลายกิเลส เราลองดู เพราะกิเลสมันไปบังคับให้ซื้อมา กิเลสมันไปไสคอคนให้ซื้อมา คุณพระคุณเจ้าก็มี อาตมาเห็นๆอยู่ นี่มันน่ากลัว เพราะเราไม่ได้ใช้สิ่งที่ดีที่สุดนั้น เพื่อประโยชน์ที่สุด มันกลับไปเลวร้ายที่สุดก็ได้ อย่างนี้ยังไม่ตรงความหมายของคำว่า เศรษฐะ เศรษฐกิจมันต้องแปลว่ากิจ หรือการกระทำที่ดีที่สุด ทำให้มีค่าขึ้นมา อย่างที่ตรงนี้ ถ้าปล่อยตามธรรมชาติ เราคงไม่ได้มานั่งกันอยู่อย่างนี้ และมันไม่ได้ประกอบกิจที่เป็นประโยชน์กันอย่างนี้ มันจึงเป็นผลดีที่สถานที่นี้เป็นประโยชน์ อำนวยความสะดวกที่สุดเท่าที่เราที่ควรได้

จึงขอพิจารณาให้ดีว่า ที่ดีที่สุด มันดีสำหรับอะไร ดีที่สุดสำหรับสร้างกิเลสตัณหา เขาก็ว่าดีที่สุด ดีที่สุดที่ระงับกิเลสตัณหา เขาก็ไม่นิยมว่าดีที่สุด เพราะเขาอยากจะส่งเสริมกิเลสตัณหา เขาจึงไม่สนใจธรรมะ ซึ่งเป็นเครื่องดับกิเลสตัณหา กิเลสตัณหาไม่ให้เราไปหาเครื่องดับกิเลสตัณหา เราจึงไม่ทำให้ดีที่สุด ตามความหมายที่แท้จริง สำหรับสิ่งที่ดีที่สุด ที่เป็นประโยชน์ต่อมนุษย์และเทวดา อยากขอย้ำว่า มนุษย์เป็นผู้ที่ใช้เหงื่อเป็นเดิมพันเทวดาเป็นผู้ที่ไม่ต้องมีเหงื่อเป็นเดิมพัน มันต่างกันเท่านั้น ถ้าจะพูดกันตรงๆ คนยากจนก็เป็นมนุษย์ คนร่ำรวยเป็นเทวดา ต้องเป็นประโยชน์ต่อมนุษย์และเทวดา คือดีที่สุดทั้งแก่มนุษย์และเทวดา เดี๋ยวนี้เรื่องเศรษฐกิจมันดีแก่เทวดา ไม่ดีเลยต่อมนุษย์ คือคนยากจน เพราะว่าถูกบีบคั้นด้วยเครื่องมือทางเศรษฐกิจ คือผู้มีอำนาจใช้เครื่องมือทางเศรษฐกิจบีบคั้น เป็นกันทั้งโลก บีบคั้นกัน ใช้เป็นอาวุธยิ่งกว่าปืนผาหน้าไม้ เขาจึงกลัวอาวุธทางเศรษฐกิจกัน เศรษฐกิจ ที่ว่าดีที่สุด มันทำหน้าที่ที่เลวที่สุด ทำให้เดือดร้อนกันไปทั่วทั้งโลก จนมองไปทางที่ว่าโลกนี้ขึ้นอยู่กับเศรษฐกิจ อะไรก็ไปในทางเศรษฐกิจ เราจะพูดเข้ากับเขาใหม่ว่า เศรษฐกิจก็มีศีลธรรมรวมอยู่ด้วย



 
< ก่อนหน้า   ถัดไป >
สถิติผู้เยี่ยมชม: 31158548
ขณะนี้มี 8 บุคคลทั่วไป ออนไลน์

สมัครสมาชิก
เพื่อรับเอกสารเพิ่ม!